การบริหารเชิงกลยุทธ์ ตั้งแต่คิด วางแผน จนถึงทบทวนทุกเดือน

หลายองค์กรเข้าใจว่าการบริหารเชิงกลยุทธ์คือการเขียนแผนกลยุทธ์ แต่แผนเป็นเพียงขั้นหนึ่งในวงจรสี่ส่วน ส่วนแรกคือการคิดเชิงกลยุทธ์ (Strategic Thinking) ตั้งคำถามที่สำคัญจริง เช่น การเติบโตจะมาจากไหน จะเลือกลูกค้ากลุ่มใด และอะไรที่ควรเลิกทำ ส่วนที่สองคือการวางแผนกลยุทธ์ (Strategic Planning) แปลงคำตอบเป็นทางเลือกที่มีเจ้าของ งบประมาณ และเป้าหมาย ส่วนที่สามคือการลงมือทำ (Strategy Execution) นำทางเลือกเหล่านั้นลงไปในงานประจำของแต่ละฝ่าย และส่วนที่สี่คือการทบทวน เทียบผลจริงกับแผนทุกเดือน และปรับแผนเมื่อตลาดเปลี่ยน คำว่าการบริหารเชิงกลยุทธ์และการจัดการเชิงกลยุทธ์หมายถึงเรื่องเดียวกัน ต่างกันแค่การแปล บริษัทส่วนใหญ่ทำสองส่วนแรกได้ค่อนข้างดี เพราะเกิดในห้องเวิร์กช็อปและได้เอกสารออกมา แต่กลยุทธ์จะสำเร็จหรือล้มเหลวที่สองส่วนหลัง ซึ่งเกิดในสัปดาห์ทำงานธรรมดา สิ่งที่แยกบริษัทที่บริหารกลยุทธ์ได้จริงออกจากบริษัทที่แค่เขียนกลยุทธ์ คือจังหวะทบทวนที่คงที่ ซึ่งพากลยุทธ์กลับมาอยู่ในวาระของผู้บริหารทุกเดือน

การคิดเชิงกลยุทธ์ (Strategic Thinking) คือนิสัยการมองธุรกิจจากภายนอกและจากอนาคต ก่อนตัดสินใจว่าจะทำอะไรต่อ ในทางปฏิบัติมีวินัยไม่กี่ข้อ เริ่มจากลูกค้าและตลาด ไม่ใช่จากสิ่งที่บริษัทถนัดอยู่แล้ว: อีกสามปีลูกค้าจะต้องการอะไร และใครกำลังขยับเข้าไปหาพวกเขา ทำให้ทางเลือกชัด รวมถึงสิ่งที่บริษัทจะไม่ทำ เพราะกลยุทธ์ที่ตอบรับทุกอย่างคืองบประมาณ ไม่ใช่กลยุทธ์ คิดถึงผลที่ตามมา: การลดราคาวันนี้ส่งผลต่อพฤติกรรมคู่แข่ง กำไร และแบรนด์ในปีหน้า และมองสมมติฐานสำคัญเป็นสิ่งที่ต้องพิสูจน์ด้วยข้อมูล ไม่ใช่ข้อเท็จจริง การคิดเชิงกลยุทธ์ไม่ใช่งานของซีอีโอคนเดียว ผู้จัดการที่คิดแบบนี้จะส่งปัญหาขึ้นไปข้างบนน้อยลง เพราะเห็นว่าการตัดสินใจของตนเชื่อมกับทิศทางของบริษัทอย่างไร

แผนกลยุทธ์จะสร้างคุณค่าก็ต่อเมื่อมันเปลี่ยนสิ่งที่คนทำในเช้าวันจันทร์ การบริหารเชิงกลยุทธ์จึงจบที่การลงมือทำและการทบทวน ไม่ใช่ที่เอกสารที่อนุมัติแล้ว กลไกสามข้อช่วยพากลยุทธ์ไปตลอดปี initiative แต่ละตัวมีเจ้าของคนเดียวและ KPI สองถึงสามตัว ที่ถ่ายทอดจากกลยุทธ์ระดับธุรกิจและระดับปฏิบัติการ ทุกฝ่ายจึงเห็นว่าส่วนของตนคืออะไร การประชุม Monthly Business Review วันเดิมทุกเดือน ใช้วาระจากสิ่งที่หลุดแผน เวลาของผู้บริหารจึงไปอยู่ตรงจุดที่แผนกำลังพลาด และแผนต้องเปลี่ยนได้: เมื่อสมมติฐานสำคัญพิสูจน์แล้วว่าผิด การประชุมทบทวนคือที่ที่ปรับกลยุทธ์อย่างตั้งใจและมีบันทึก แทนที่จะปล่อยให้แผนถูกทิ้งไปเงียบ ๆ คู่มือ Strategy Execution อธิบายจังหวะนี้อย่างละเอียด รวมถึงวิธีถ่ายทอด KPI โดยไม่ทำให้แต่ละฝ่ายจมอยู่กับตัวเลข