Thailand Horizon Scan 2026
16 แนวโน้ม 4 ฉากทัศน์ ประเทศไทย 2035 (พ.ศ. 2578)
การมองอนาคตเชิงกลยุทธ์ (strategic foresight) สำหรับประเทศไทย: สแกนเมกะเทรนด์และแนวโน้มที่กำลังเปลี่ยนสังคม เทคโนโลยี เศรษฐกิจ สิ่งแวดล้อม และการเมืองไทย (horizon scanning) แล้วต่อยอดเป็นฉากทัศน์ พร้อมความหมายต่อการวางแผนถึงปี 2578 ทุกตัวเลขลิงก์ไปยังแหล่งที่มา ส่วนฉากทัศน์และข้อเสนอเป็นการวิเคราะห์ของ NXT ไม่ใช่การพยากรณ์
เส้นสแกนหมุนผ่าน 16 แนวโน้มใน 5 ด้าน ยิ่งใกล้ศูนย์กลาง ผลกระทบต่อไทยยิ่งสูง (การประเมินของ NXT) แตะจุดเพื่อเปิดการ์ด หรือแตะชื่อด้านเพื่อกรอง
สิ่งที่เปลี่ยนไปในปี 2569
IMF คาดเศรษฐกิจไทยโตปีละ 2.1% ในปี 2569 และ 2570 ขณะที่เศรษฐกิจโลกโต 3.1% ในปี 2569
ที่มา: The Nation (IMF)อุปทานน้ำมันที่หายไปจากสงครามตะวันออกกลางปี 2569 ธนาคารโลกคาดราคาเบรนท์ปี 2569 ที่ 86 ดอลลาร์ จาก 69 ดอลลาร์ในปี 2568
ที่มา: Thailand Business News (ธนาคารโลก)16 แนวโน้มที่กำหนดอนาคตประเทศไทยถึงปี 2578
จัดกลุ่มด้วยกรอบ STEEP ตั้งแต่เมกะเทรนด์อย่างสังคมสูงวัยและการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศ ไปจนถึงแนวโน้มที่เพิ่งเริ่มชัด ทุกการ์ดมีตัวเลขหนึ่งตัวจากแหล่งที่เราเปิดอ่านแล้ว แตะการ์ดเพื่อดูความหมายต่อหน่วยงานรัฐและภาคธุรกิจ และสัญญาณที่ควรติดตาม
แนวโน้มไหนควรวางแผนรับ และแนวโน้มไหนควรใช้สร้างฉากทัศน์
แต่ละแนวโน้มถูกวางตามผลกระทบต่อประเทศไทยถึงปี 2578 และความไม่แน่นอนของทิศทาง แนวโน้มที่ผลกระทบสูงและค่อนข้างแน่นอนควรอยู่ในแผนได้เลย ส่วนแนวโน้มที่ผลกระทบสูงแต่ทิศทางยังไม่ชัด จะกลายเป็นแกนของฉากทัศน์
ตำแหน่งบนแผนที่เป็นการประเมินของ NXT เพื่อใช้หารือ ไม่ใช่ค่าที่วัดได้ แตะจุดหรือชื่อในรายการเพื่อเลือก
4 ฉากทัศน์ประเทศไทยปี 2578
แกนทั้งสองมาจากกลุ่มแนวโน้มที่ผลกระทบสูงและทิศทางไม่แน่นอนที่สุด ส่วนสังคมสูงวัย แรงงานที่ลดลง และความเสี่ยงจากสภาพอากาศ อยู่ในทุกฉากทัศน์ เพราะเกือบแน่นอนว่าจะเกิดขึ้น
พันธมิตรที่ไว้ใจได้
โลกแบ่งขั้ว แต่ไทยปฏิรูปทันเวลา
กลุ่มการค้าแข็งตัวและราคาพลังงานผันผวนต่อเนื่อง ไทยผ่านการทบทวนของ OECD รักษากติกาให้คาดการณ์ได้ และสัมพันธ์ดีกับทุกฝ่าย บริษัทที่ต้องอยู่ระหว่างขั้วจึงเลือกไทยเป็นฐาน ต้นทุนสูงกว่าก่อนปี 2569 แต่การลงทุนยังเข้ามาต่อเนื่อง
ความหมายต่อหน่วยงานรัฐ
ใบอนุญาต มาตรฐาน และกติกาข้อมูลที่รวดเร็วและคาดการณ์ได้ กลายเป็นจุดแข็งในการแข่งขัน แผนความมั่นคงด้านพลังงานและห่วงโซ่อุปทานต้องมีงบประมาณรองรับ ไม่ใช่มีแค่ยุทธศาสตร์
ความหมายต่อภาคธุรกิจ
วางตัวเป็นผู้ผลิตที่เป็นกลางและทำตามกติกาครบ มีใบรับรองแหล่งกำเนิด ข้อมูลคาร์บอน และแหล่งวัตถุดิบสำรอง ลูกค้าจะยอมจ่ายเพื่อความแน่นอนมากกว่าราคาต่ำสุด
สัญญาณแรกว่ากำลังเข้าสู่ฉากทัศน์นี้
- การทบทวนของคณะกรรมการ OECD ปิดได้ตามกำหนด
- ต่างประเทศขึ้นภาษีใหม่ แต่คำสั่งซื้อสินค้าส่งออกไทยยังทรงตัว
- การตรวจแหล่งกำเนิดสินค้าและคาร์บอนกลายเป็นเงื่อนไขปกติในสัญญา
สร้างจากแนวโน้ม
การค้าและพลังงานโลก
ภาษีนำเข้า การแบ่งขั้ว และวิกฤตพลังงาน จะกลายเป็นเรื่องปกติ หรือการค้าจะกลับมานิ่ง
การปรับตัวของประเทศไทย
การปฏิรูป การลงทุนในอุตสาหกรรมใหม่ และทักษะ จะเกิดผลเร็วพอชดเชยสังคมสูงวัยและหนี้หรือไม่
ฉากทัศน์คืออนาคตที่เป็นไปได้สำหรับทดสอบแผน ไม่ใช่คำทำนาย
สิ่งที่ควรทำตอนนี้
เริ่มจากสิ่งที่ได้ผลในทั้งสี่ฉากทัศน์ ส่วนสิ่งที่ได้ผลเฉพาะบางฉากทัศน์ ให้รอสัญญาณก่อนลงมือ
ได้ผลในทุกฉากทัศน์
ทำได้ตั้งแต่วันนี้ ไม่ว่าอนาคตจะออกมาแบบไหน
วางแผนรับประเทศไทยที่สูงวัย
ใส่ต้นทุนด้านสุขภาพ การดูแลระยะยาว และบำนาญไว้ในงบประมาณ และรักษาแรงงานสูงวัยไว้ให้นานขึ้นด้วยงานที่ยืดหยุ่นและการฝึกทักษะใหม่
สร้างทักษะข้อมูลและ AI พร้อมระบบป้องกัน
ฝึกบุคลากรให้ใช้ AI ในงานประจำ และวางระบบป้องกันการฉ้อโกง ความเป็นส่วนตัว และการยืนยันตัวตน ก่อนขยายบริการดิจิทัล
ลดการใช้พลังงานและวัดคาร์บอน
ลดความเข้มข้นการใช้พลังงาน และติดตามคาร์บอนแฝงในสินค้าส่งออก ทั้งสองอย่างคุ้มค่าไม่ว่าราคาน้ำมันจะไปทางไหน
เตรียมรับน้ำท่วมและความร้อน
ทำแผนที่ความเสี่ยงน้ำท่วมและความร้อนของพื้นที่ตั้งและเส้นทางขนส่ง และมีแผนความต่อเนื่องที่ผ่านการซ้อมจริง
มีบันทึกแนวโน้มที่อัปเดตเสมอ
ทบทวนแนวโน้มและสัญญาณปีละสองครั้ง และปรับแผนเมื่อสัญญาณเปลี่ยน
ได้ผลเฉพาะบางฉากทัศน์
เตรียมไว้ล่วงหน้า และลงมือเมื่อสัญญาณปรากฏ
ภาษีนำเข้ารอบใหม่ วิกฤตน้ำมันรอบสอง
กระจายซัพพลายเออร์และตลาด ทดสอบงบประมาณกับราคาพลังงานที่สูงขึ้น และสำรองเงินสด
การทบทวนของ OECD ปิดตามกำหนด โครงการ BOI เริ่มผลิต
ลงทุนก่อนในทักษะ ซัพพลายเออร์ และพื้นที่รอบคลัสเตอร์ใหม่
ร่างกฎหมายปฏิรูปล่าช้า คำขอลงทุนไม่เกิดการก่อสร้าง หนี้เพิ่มขึ้น
ปกป้องบริการหลัก เน้นผลิตภาพ และเลื่อนภาระผูกพันระยะยาว
ข้อตกลงภาษีกว้างขึ้น ราคาน้ำมันผ่อนคลาย
ขยายการส่งออกและการท่องเที่ยวมูลค่าสูง และล็อกสัญญาจัดซื้อขณะที่เงื่อนไขยังดี
เราสร้างการสแกนนี้อย่างไร
สแกน
รวบรวมสัญญาณในห้าด้าน คือ สังคม เทคโนโลยี เศรษฐกิจ สิ่งแวดล้อม และการเมือง (STEEP) และเก็บเฉพาะแนวโน้มที่มีตัวเลขสาธารณะซึ่งเปิดตรวจสอบได้
บันทึก
ทุกแนวโน้มเข้าสู่บันทึกแนวโน้ม (trend log) ได้แก่ สถานการณ์ต่างประเทศ สถานการณ์ในไทย ผลที่ตามมา ข้อเสนอ และแหล่งที่มา
ประเมิน
วางแต่ละแนวโน้มตามผลกระทบและความไม่แน่นอนของทิศทาง
สร้างฉากทัศน์
ใช้ปัจจัยผลกระทบสูงที่ไม่แน่นอนที่สุดสองกลุ่มเป็นแกนของ 4 ฉากทัศน์ปี 2578
ลงมือและติดตาม
แปลงฉากทัศน์เป็นการตัดสินใจ ด้วยสิ่งที่ได้ผลทุกฉากทัศน์ เงื่อนไขการลงมือ และสัญญาณที่ต้องติดตาม
ประสบการณ์ของ NXT
NXT ใช้บันทึกแนวโน้มแบบเดียวกันในการทำ horizon scan ปี 2569 ให้หน่วยงานภาครัฐแห่งหนึ่ง แนวโน้มถูกจัดตามด้านนโยบาย และแต่ละแนวโน้มบันทึกสถานการณ์ต่างประเทศและในไทย ผลที่ตามมา และข้อเสนอ พร้อมแหล่งที่มา หน้านี้ใช้วิธีเดียวกันกับข้อมูลสาธารณะเท่านั้น
ใช้บันทึกแนวโน้มนี้ต่อได้
คัดลอกทั้ง 16 แนวโน้มพร้อมแหล่งที่มาเป็นตาราง แล้ววางใน Excel หรือ Google Sheets
แหล่งที่มา
รายการที่มีป้าย “อ้างผ่านสื่อ” คือรายงานข่าวหรือรายงานธนาคารที่อ้างตัวเลขทางการ ซึ่งเรายังเปิดต้นฉบับโดยตรงไม่ได้ ข้อมูล ณ วันที่ 1 พฤศจิกายน 2569
- IPSR, Mahidol University: Mahidol Population Gazette 2025
- UN DESA: World Population Prospects 2024, key messages
- Khaosod English (DOPA data), 17 Jan 2025อ้างผ่านสื่อ
- The Nation (SCB EIC), 2026อ้างผ่านสื่อ
- GASA: The State of Scams in Thailand 2025
- Bangkok Post (ETDA and NSTDA survey)อ้างผ่านสื่อ
- Thailand Board of Investment, Jan to Sep 2025
- Electrive (FTI data), 29 Jan 2026อ้างผ่านสื่อ
- The Nation (IMF World Economic Outlook), Oct 2026อ้างผ่านสื่อ
- USTR fact sheet: US and Thailand framework agreement, Oct 2025
- Skift, 20 Jan 2026อ้างผ่านสื่อ
- Thailand Business News (World Bank Commodity Markets Outlook), 2026อ้างผ่านสื่อ
- European Commission, Access2Markets: start of the CBAM definitive period
- Khaosod English, 27 Nov 2025อ้างผ่านสื่อ
- OECD press release, Oct 2024
- Thailand.go.th: Thailand advances toward OECD membership by 2028
- KPMG Thailand, Tax News Flash 149, Jan 2025
ฉากทัศน์และข้อเสนอเป็นการวิเคราะห์ของ NXT ไม่ใช่การพยากรณ์ ตัวเลขทุกตัวมาจากแหล่งที่ระบุ